Od kilku lat bardzo często robiłam manicure hybrydowy, był dla mnie praktycznym i ślicznie wyglądającym sposobem na zadbanie o paznokcie przy moim zabieganym stylu życia. Malowałam paznokcie najczęściej sama i miałam “spokój” na dwa tygodnie. Nigdy wcześniej na ten temat nie czytałam. Dużo osób malowało, więc ja też. Do czasu, aż kilka tygodni temu trafiłam na artykuł o szkodliwości lakierów. Jednak, nie od razu wierzę we wszystko co zobaczę w internecie, dlatego zaczęłam o tym czytać i czytać. W tym wpisie podzielę się z Wami faktami do których dotarłam w badaniach naukowych, które uważam za najbardziej wiarygodne źródła informacji w sieci.

Większość badań odwołuje się do składu lakierów, do tego czy nie ma w nich substancji szkodliwych czy nawet rakotwórczych. Jednak lakiery zanim zostaną dopuszczone do sprzedaży powinny być przebadane.

Najczęstszym udokumentowanym problemem związanym ze składem jest uczulenie na akrylany (np. HEMA).[1] Objawia się swędzeniem, zaczerwienieniem i pękaniem skóry wokół paznokci lub odwarstwianiem płytki. Może ujawnić się nawet po latach malowania, częściej u osób, które malują paznokcie samodzielnie w domu. Uczulenie zostaje na całe życie i może później utrudnić np. leczenie stomatologiczne. Dlatego żel nakładaj tylko na płytkę paznokcia, nigdy na skórę, nie kupuj zestawów do domu z HEMA, a przy objawach przerwij malowanie i idź do dermatologa. Od września 2025 r. w UE nie wolno stosować w kosmetykach fotoinicjatora TPO.[2] Poza uczuleniem bardzo wątpliwe zdrowotnie jest co innego – sposób w jaki lakier musi być utwardzony, czyli naświetlanie dłoni lampami.

Na pewno słyszeliście, że korzystanie z solarium przyspiesza starzenie się skóry i może prowadzić do raka skóry. Lampy z których korzysta się przy robieniu manicure hybrydowego działają prawie tak samo. Lampy UV do utwardzania lakieru nie emitują promieniowania UVB, które powoduje opalanie się skóry, ale emitują promieniowanie UVA. Przenika ono do głębszych warstw skóry, gdzie uszkadza kolagen, czyli przyspiesza starzenie się skóry. To nie wydaje się jeszcze być czymś bardzo strasznym, ale niestety to nie wszystko. UVA uszkadza też strukturę DNA co może prowadzić do powstania nowotworu. Niektórzy uważają, że korzystanie z lamp LED zamiast UV eliminuje to ryzyko, jednak nie jest to prawda. Lampy LED również emitują promieniowanie UVA. Badania na komórkach (2023) pokazują, że UVA z lamp uszkadza DNA, ale nie wiemy, czy przekłada się to na ryzyko raka u ludzi.[3]

Mimo, że wszyscy bardzo dobrze wiemy jak niebezpieczne jest promieniowanie UVA, to badań naukowych dotyczących stricte paznokci hybrydowych jest bardzo niewiele. Jedno z nich stworzone przez naukowców z Georgia Regents University jest szczególnie często cytowane. To badanie z 2014 r. wykazało, że lampy różnią się mocą, a ryzyko raka skóry nawet przy częstych manicure jest małe, choć teoretycznie możliwe.[4] Szczególnie niebezpieczny jest czerniak podpaznokciowy, łatwo mylony z np. grzybicą, a bardzo szybko dający przerzuty. Jeśli zauważysz pod paznokciem podłużny ciemny pasek, nie maskuj go lakierem, tylko idź do dermatologa.

Trafiłam też na badanie mówiące o powiązaniu wystąpienia nowotworu skóry dłoni u dwóch kobiet, często korzystających z tych zabiegów. Jednak badanie prowadzone na tak małej grupie to za mało by ostatecznie stwierdzić czy to właśnie hybrydy są winne. Jeśli tak jest, to za kilka miesięcy lub lat będziemy mieli wystarczająco dużo dowodów na ich szkodliwość. Być może dla wszystkich będzie wtedy logiczne, że robienie manicure hybrydowego lub innego z użyciem lamp, podobnie jak korzystanie z solarium lub palenie papierosów powoduje raka. Jednak na razie pozostaje to jedynie w sferze naszych domysłów i może być przedmiotem badań naukowych. Jak w każdym innym przytoczonym przeze mnie wcześniej przypadku (solarium, papierosy) zanim ich działanie karcynogenne zostało ostatecznie potwierdzone, u wielu osób rozpoznany był nowotwór. Kiedyś nikt nie wiedział, że palenie szkodzi. Dlatego jak do wszystkich nowości do hybrydy trzeba podejść z rozwagą i samodzielnie zdecydować czy warto.

Czy ja będę z nich korzystać? Tak często jak do tej pory na pewno nie. Może na jakąś specjalną okazję, ale będę wtedy pamiętać o jednym: 20 minut przed malowaniem paznokci posmaruję skórę dłoni kremem z jak najwyższym filtrem przeciwsłonecznym. Posmarowanie skóry dłoni blokuje przenikanie szkodliwego promieniowania UVA, a przez to zmniejsza ryzyko wystąpienia nowotworu skóry. Zamiast kremu można też założyć rękawiczki z odciętymi czubkami palców i wybrać lampę, która utwardza lakier w krótszym czasie.[5] Jednak nie eliminujemy tym ryzyka wystąpienia czerniaka podpaznokciowego. Pytanie więc brzmi czy warstwa lakieru na naszych paznokciach wystarczająco mocno blokuje przenikanie promieniowania, czy może jednak cześć promieni UVA przechodzi pod płytkę paznokciową? Na to pytanie nie znamy jeszcze odpowiedzi…

Badania naukowe, z których korzystałam:

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/19380667

https://jamanetwork.com/journals/jamadermatology/fullarticle/1862050

https://www.aad.org/media/news-releases/gel-manicures-dermatologists-share-tips-to-keep-nails-healthy

Dla głodnych wiedzy: Więcej informacji o czerniaku podpaznokciowym