Jaki termometr kupić?

lek. Kasia Woźniak - -

Lifestyle, Mama, Medycyna, Pediatria

Jak prawidłowo mierzyć temperaturę?

Najbardziej wiarygodny pomiar temperatury to taki, który wykonujemy rano, po całonocnym odpoczynku, przed podjęciem aktywności fizycznej. Jednak w praktyce jest to trudne do wykonania i na wykonanie pomiaru nie powinniśmy czekać do kolejnego poranka. To co możemy zrobić w dzień, to kilkuminutowy odpoczynek przed pomiarem i nie wykonywanie go zaraz po powrocie do domu z zimna czy upału. 

Jaki termometr jest najlepszy?

Każdy ma swoje wady i zalety. Starsi lekarze i pielęgniarki mówią, że najlepsze były termometry rtęciowe, ale od wielu lat są one już wycofane ze względu na trujące właściwości rtęci. 

Termometry bezdotykowe mierzące temperaturę z czoła

Obecnie najpopularniejsze w szpitalach i przychodniach są termometry bezdotykowe. Nie trzeba ich odkażać, a wynik pomiaru mamy od razu. Mają one jednak pewną wadę. Są wrażliwe na czynniki zewnętrzne. Wystarczy, że czoło osoby której mierzymy temperaturę będzie spocone, zasłoni je grzywka lub zawieje podmuch zimnego powietrza i już wynik może być niemiarodajny. Do szybkich pomiarów przesiewowych, takie termometry sprawdzają się bardzo dobrze, jednak czasem warto “sprawdzić je” dokładniejszym termometrem. 

Takie termometry mają bardzo dużą zaletę. Umożliwiają nie tylko mierzenie temperatury ciała, ale też temperatury np. wody do kąpieli dziecka lub temperatury mleka dla niemowląt. Dzięki tym dodatkowym funkcjom, dla mnie termometr bezdotykowy był bardzo przydatny, gdy moje dzieci były małe.

Termometry bezdotykowe mierzące temperaturę w uchu

Te również są szybkie, ale ich stosowanie jest ciut trudniejsze. Podczas pomiaru trzeba odciągnąć małżowinę i włożyć termometr na prawidłową głębokość do przewodu słuchowego. Są trochę mniej wrażliwe na czynniki zewnętrzne, ale i tak jeśli ktoś będzie miał w uchu sporo woskowiny, to wynik może być niedokładny. Trzeba w nich wymieniać jednorazowe końcówki.

Termometry elektroniczne dotykowe

Mierzą one temperaturę pod pachą, w jamie ustnej lub w odbycie. Pomiary zwykle są dokładniejsze, ale trzeba pilnować by końcówka termometru dobrze przylegała do skóry. Pomiar jest nieco dłuższy, ale wynosi około 10-20 sekund, więc nadal niedużo.

Jeśli chcemy mierzyć temperaturę w odbycie, to termometr powinien mieć specialną giętką końcówkę!

Termometr cieczowy

Termometry rtęciowe wycofano, ale dalej dostępne są inne termometry cieczowe mierzące temperaturę na tej samej zasadzie jak te rtęciowe. Pomiar można robić pod pachą, w odbycie i w jamie ustnej (ale w takiej kolejności nie polecam). Na wynik trzeba poczekać cierpliwie kilka minut.

Termometr zmiennofazowy

Przyznam się szczerze, że nigdy z takich termometrów nie korzystałam. Wiem, że mają wytłoczone zagłębienia, w których znajduje się mieszanina substancji zmieniających kolor w zależności od temperatury. Można nim mierzyć temperaturę z czoła, pod pachą i w jamie ustnej. Mogą być jednorazowe lub wielorazowe. Po pomiarze temperatury takim wielorazowym termometrem, aby móc zmierzyć ją ponownie, trzeba poczekać minutę lub więcej w zależności od modelu. Ich dokładność jest porównywalna z elektronicznymi termometrami dotykowymi.

Jakim termometrem mierzyć temperaturę u dziecka?

Uważam, że mierzenie temperatury u dziecka to “wyższa szkoła jazdy”. Trzeba to zrobić dokładnie, ale dodatkowo w taki sposób by dziecka to dodatkowo nie rozdrażniało. Stosując się do oficjalnych zaleceń, które macie poniżej w tabelce, dziecku powinno się mierzyć temperaturę pod pachą, w odbycie i ewentualnie w uchu, ale to dopiero po 2 roku życia. Jednak ja nigdy nie mierzyłam moim dzieciom temperatury w odbycie. Zdarzało się pod pachą, ale najczęściej stosowałam termometry bezdotykowe. Dzięki temu pomiar trwa sekundę i można to zrobić nie budząc dziecka ze snu. Jednak taki pomiar obarczony jest pewnym błędem i trzeba do niego podchodzić z ograniczonym zaufaniem.

Wiek dzieckaZalecane miejsca pomiaru
do 2 roku życiapod pachą (przesiewowo), w odbycie
od 2 do 5 roku życiaw uchu (przesiewowo), pod pachą, w odbycie

Dla mnie jako dla mamy i lekarza idealną sytuacją jest dostep do dwóch termometrów. Jednego bezdotykowego (mierzącego temperaturę na czole lub w uchu), a drugiego dotykowego elektronicznego lub ewentualnie cieczowego. To jaki wybrać zależy od Was. Wiem, że nie wszyscy ufają termometrom elektronicznym lub bezdotykowym, a tu nie o to chodzi żebyście kupili coś co ja Wam polecę i potem nie do końca wierzyli w wiarygodność pomiarów. 

Ja mam termometr bezdotykowy mierzący temperaturę na czole i drugi cieczowy, ale nie pamiętam nawet kiedy ostatnio z niego korzystałam, bo czekanie kilku minut na pomiar, gdy ten z drugiego termometru jest dostępny od razu, trochę zniechęca. 

Przedziały prawidłowej temperatury ciała

Miejsce pomiaruDzieckoDorosły
Czoło35,6–37,9oC35,6–37,9oC
Ucho35,6–37,7oC35,4–37,8oC
Pod pachą35,6–37,2oC35,5–37,0oC
W odbycie36,6–38,0oC34,4–37,8oC
W jamie ustnej33,2–38,2oC33,2–38,2oC

Wynik taki jak w ramce oznacza prawidłową temperaturę ciała. Jeśli jest wyższy, zapraszam do przeczytania artykułu o gorączce. A co jeśli jest niższy?

Co oznacza za niska temperatura ciała?

Najczęściej za niski odczyt temperatury ciała jest spowodowany błędem pomiarowym. Może on wynikać ze złego stosowania termometru lub z jego niedokładności czy wady fabrycznej. Warto wtedy skorzystać z innego urządzenia lub poprosić o pomiar temperatury ciała u lekarza. 

Jeśli temperatura ciała wynosi powyżej 35oC , ale mniej niż w powyższej tabelce to kiedyś mówiono, że oznacza to osłabienie. Jednak nie jest to do końca prawda. Zwykle taki stan nie wymaga interwencji lekarskiej, ale jeśli utrzymuje się dłużej to warto to sprawdzić. Może on być spowodowany np. działaniem niektórych leków, niedoczynnością tarczycy, niedoczynnością nadnerczy, niedoczynnością przysadki lub innymi chorobami.

Jeśli ktoś ma temperaturę ciała poniżej 35oC (mierzonej w odbycie) oznacza, że ma hipotermię i wymaga zastosowania czynności ratunkowych. Taka osoba będzie miała drżenia mięśniowe i powinna być chroniona przed dalszą utratą ciepła. Jak najszybciej należy wtedy wezwać pomoc lekarską.

W przypadku wyboru termometru tak naprawdę nie ważne na jaki rodzaj i jaka firme się zdecydujemy. Najważniejsza jest technika mierzenia. Jeśli ktos robi to źle, to nawet najnowocześniejszy termometr nie pomoże. Nie chciałam Wam sugerować kupna żadnego konkretnego rodzaju. Najważniejsze to wybrać taki, który będzie sie potrafiło obsługiwać nawet w nocy, o północy.
A najlepiej wybrać dwa zupełnie różne, tak by móc porównywać wyniki. Tak, aby zepsuty termometr pokazujący za wysoki wynik nie spowodował niepotrzebnego podawania leków przeciwgorączkowych lub odwrotnie, by przez zaniżony pomiar, nie zlekceważyć choroby.

lek. Kasia Woźniak

Lekarz i młoda mama dwóch chłopców. Ciągle w biegu i z kubkiem kawy w ręce, szukająca życiowej równowagi pomiędzy tym co ważne i ważniejsze.

Poprzedni wpisJak leczyć gorączkę?
Następny wpisWady i zalety karmienia piersią