Szczepionki dla dorosłych

lek. Kasia Woźniak - -

Choroby zakaźne, Szczepienia

Wiemy na co i kiedy szczepić dzieci, ale co z osobami dorosłymi? Na jakie choroby nie trzeba się doszczepiać w dorosłym życiu, bo mamy odporność “z dzieciństwa”, a na jakie choroby trzeba? Odporność może być otrzymana dzięki szczepionce lub na skutek przebycia choroby. Oba te sposoby na uzyskanie odporności działaja bardzo podobnie, z tą różnicą, że decydując się na szczepienie unikamy powikłań, które mogły by powstać na skutek przebycia choroby, np. zapalenie mięśnia sercowego. Często te powikłania mogą prowadzić nawet do śmierci.

Poniżej opisałam na co powinniśmy się szczepić w dorosłym życiu i o jakich szczepionkach warto dodatkowo pamiętać jeśli mamy jakieś choroby przewlekłe np. cukrzycę. Jakimi szczepionkami warto zaszczepić się gdy planujemy ciążę, a jakich należy wtedy unikać. Które szczepionki można, a których nie wolno, przyjmować podczas ciąży? Napisałam też o szczepieniach podczas karmienia piersią, a także gdy mamy jakiś specyficzny zawód np. pracujemy w ochronie zdrowia, w szkole, przedszkolu czy w pracy mamy kontakt ze zwierzętami. Jednym słowem wszystko!

Szczepienia dla dorosłych w większości nie są obowiązkowe i co za tym idzie nie są też refundowane. Często musimy za nie płacić sami, ale nie zawsze. W wielu miastach samorządy refundują mieszkańcom szczepienia np. przeciw grypie. Istnieją też pewne wyjątkowe sytuacje, w których nawet w dorosłym życiu szczepienia są obowiązkowe!

To czy jest się zaszczepionym można sprawdzić w książeczce szczepień, która zwykle przechowywana jest przez rodziców lub jeśli nie możemy jej znaleźć, to możemy sprawdzić na co byliśmy szczepieni w tzw. karcie uodpornienia, która jest przechowywana w naszej przychodni.

Dla ułatwienia czytania tego wpisu na zakończenie omawiania prawie każdej ze szczepionek dodałam krótkie podsumowanie, a na samym dole artykułu przygotowałam dla Was ściągę o szczepionkach dla dorosłych, którą możecie sobie wydrukować.

 

Szczepionka przeciw odrze, śwince i różyczce – w Polsce nie są dostępne szczepionki izolowane np. tylko przeciwko różyczce. W przypadku tych trzech chorób dostępne są tylko szczepionki skojarzone. Jest to szczepionka obowiązkowa dla dzieci, ale nie wszyscy dorośli byli nią zaszczepieni. Odporność zapewnia podanie dwóch dawek. Jeśli w dzieciństwie otrzymaliśmy tylko jedną, to warto się zaszczepić drugą dawką. W przypadku otrzymania w dzieciństwie pełnego cyklu szczepień nie ma potrzeby sprawdzania poziomu przeciwciał, ani doszczepiania się.

Jeśli kobieta nie była zaszczepiona to bardzo ważne, aby pamiętać o tej szczepionce przed ciążą!

Zakażenie wirusem różyczki w pierwszym trymestrze ciąży może doprowadzić do ciężkiego uszkodzenia płodu, objawia się ono tzw. „triadą Gregga” obejmującą wady serca, wady narządu wzroku i wady słuchu u dziecka.

Tej szczepionki nie podaje się w ciąży i okresie 4 tygodni przed ciążą! Nie ma przeciwskazań do szczepienia kobiet karmiących piersią.

Podsumowując: odporność na odrę, świnkę i różyczkę zapewnia otrzymanie 2 dawek szczepionki i nie ma potrzeby powtarzania tej szczepionki w wieku dorosłym.

 

Szczepienie przeciw ospie wietrznej – jest zalecana osobom, które nie chorowały na ospę wietrzną i nie zostały wcześniej zaszczepione. Kobiety, które nie chorowały ani nie były zaszczepione, powinny zaszczepić się przed ciążą. Minimalny okres pomiędzy szczepieniem, a zajściem w ciążę to 4 tygodnie. Po podaniu dwóch dawek szczepienie zabezpiecza przed objawami i powikłaniami ospy wietrznej na całe życie. Nie ma konieczności ponownego doszczepiania się.

Nie można się szczepić będąc w ciąży, ale karmiąc piersią już można.

Podsumowując: 2 dawki szczepionki lub przechorowanie ospy daje odporność na całe życie.

 

Szczepienie przeciw grypie – wszyscy powinni się szczepić, ale jest kilka grup osób, które szczególnie powinny zwrócić na to uwagę:

  • osoby z chorobami przewlekłymi np. z cukrzycą, astmą, chorobami nerek i serca,
  • osoby z obniżoną odpornością np. po transplantacji narządów, chorzy na białaczkę,
  • kobiety w ciąży lub planujące ciążę!
  • osoby powyżej 55 roku życia,
  • pracownicy ochrony zdrowia, szkół i inni mający w pracy kontakt z małymi dziećmi lub osobami starszymi (chronimy ich wtedy realizująć strategie kokonu ochronnego, więcej o niej pisałam w artykule: Odra – czy jest się czego bać)

Przeciw grypie trzeba szczepić się co roku, bo wirus grypy jest jednym z najszybciej mutujących. Co roku wytwarzana jest nowa szczepionka. Skuteczność szczepionek przeciw grypie szacowana jest na 40-70% w zależności sezonu grypowego i populacji osób szczepionych.

Dorosłym podaje się jedną dawkę szczepionki, kosztuje ona około 30-40zł, ale w bardzo wielu miastach jest refundowana przez samorządy więc można szczepić się za darmo, trzeba tylko zapytać o to w swojej przychodni. Zwykle w miastach refundujących szczepionkę przeciw grypie jest wyznaczonych kilka punktów gdzie można zaszczepić się bezpłatnie. 

Szczepionki przeciw grypie charakteryzują się najmniejszą liczbą rejestrowanych niepożądanych odczynów poszczepiennych. Są bezpieczne dla dzieci od 6 miesiąca życia, dla kobiet w ciąży i kobiet karmiących piersią.

Podsumowując: dorosłych szczepi się 1 dawką co roku, najlepiej na jesień przed sezonem grypowym.

 

Szczepienie przeciw błonicy, tężcowi i krztuścowi – istnieje kilka rodzajów szczepionek. Mamy szczepionki pojedyncze (np. sam tężec), szczepionki podwójne (np. błonica i krztusiec lub tężec i krztusiec) i potrójne (wszystko razem).

W 19 roku życia otrzymujemy ostatnią obowiązkową szczepionkę. Jest to szczepionka “podwójna” przeciwko błonicy i tężcowi. Następnie co 10 lat należy się doszczepiać dla własnego bezpieczeństwa (i nie tylko własnego). Najlepiej robić to szczepionkami skojarzonymi, które będą chroniły nas przed wszystkimi 3 chorobami. Taka szczepionka kosztuje około 100 zł i musimy za nia płacić sami.

Jest to szczepienie bardzo ważne i zalecane dosłownie wszystkim. Szczególnie wymieniane są:

  • kobiety planujące ciążę lub w ciąży (po 28 tygodniu ciąży!). Tak, można szczepić się w ciąży, co więcej dzięki takiemu zaszczepieniu nasze dziecko po narodzinach również będzie miało odporność. Jest to szczepionka zalecana wszystkim kobietom w ciąży (każdej ciąży, niezależnie od wcześniejszych szczepień),
  • osoby z otoczenia noworodków i niemowląt do ukończenia 12 miesiąca życia,
  • personel medyczny mający kontakt z noworodkami i niemowlętami,
  • osoby w podeszłym wieku.

Podsumowując: bardzo ważne żeby szczepić się na błonicę, tężec i krztusiec co 10 lat, a dodatkowo podczas każdej ciąży (między 28, a 34 tygodniem ciąży).

 

Ciąg dalszy na następnej stronie. Znajdziesz tam informacje o szczepieniu przeciw WZW typu B i A, szczepieniu na pneumokoki, meningokoki i wielu innych.

 

1 2 3

lek. Kasia Woźniak

Lekarz i młoda mama dwóch chłopców. Ciągle w biegu i z kubkiem kawy w ręce, szukająca życiowej równowagi pomiędzy tym co ważne i ważniejsze.

Poprzedni wpisOdra - czy jest się czego bać?
Następny wpisZwykła dziewczyna zakażona HIV